Czyszczenie biżuterii sztucznej bez wody

Sucha ściereczka, zero wody, przechowywanie na płasko: tak dbasz o stalową broszkę z kryształkami, emalią lub żywicą, także zimą, gdy na chodnikach leży sól.
Styczniowy wieczór, chodnik przed domem posypany solą. Na czubkach butów zostały białe zacieki, a na płaszczu, przy klapie, wciąż tkwi broszka. Kilka kropel roztopionego śniegu, trochę lakieru do włosów z rana, ślad perfum. Pierwszy odruch: opłukać ją pod kranem. Nie rób tego.
Czyszczenie biżuterii sztucznej, a zwłaszcza naszych broszek, jest prostsze, niż się wydaje. Wystarczy miękka, sucha ściereczka: bez wody, bez perfum i kremów, bez środków czystości spod zlewu. Potem odkładasz broszkę płasko, w suchym miejscu. Tak zalecają opisy naszych broszek z emalią, żywicą i kryształkami. Zaraz wyjaśnimy dlaczego, element po elemencie, i co zrobić po zimowym spacerze zasolonym chodnikiem.
Czyszczenie biżuterii: sucha ściereczka zamiast wody

Porównaliśmy zalecenia pielęgnacyjne trzech konkretnych broszek: żółwia z emalią, motyla z kryształkami i portretu kobiety z żywicy. W każdym z trzech przypadków sposób jest ten sam i sprowadza się do czterech kroków.
- Przetrzyj: po noszeniu przeciągnij po broszce czystą, miękką i suchą ściereczką.
- Chroń: trzymaj broszkę z dala od wody, perfum, kremów, makijażu i środków czystości.
- Chwytaj: bierz broszkę za jej solidną część, na przykład skorupę żółwia albo tułów motyla, nigdy za czułek czy końcówkę skrzydła.
- Odłóż: płasko, w suchym miejscu, bez niczego ciężkiego na wypukłościach.
Rano obowiązuje prosta kolejność: najpierw perfumy i lakier, dopiero potem broszka. Te kroki dotyczą naszych broszek. Jeśli masz inną ozdobę, kieruj się zaleceniami dla jej materiału.
Po spacerze zasolonym chodnikiem
Wróćmy do płaszcza w przedpokoju. Zanim powiesisz go do wyschnięcia albo zaczniesz ścierać białe zacieki z rękawa, zdejmij broszkę. Jeśli są na niej krople, delikatnie osusz je miękką ściereczką. Do pudełka odkładasz ją dopiero wtedy, gdy jest zupełnie sucha.
Sól drogowa, chlorki i stal

Nasze broszki mają podstawę ze stali o złocistym lub srebrzystym wykończeniu. Oba odcienie znajdziesz wśród broszek w złocistym kolorze i modeli w srebrzystym kolorze. Na kartach produktów stoi „stal”, a nie „stal nierdzewna”. Ta różnica ma znaczenie, zwłaszcza zimą.
Co jest w soli z chodnika
Według hasła o soli drogowej w polskiej Wikipedii sól drogowa to niemal czysty chlorek sodu, od 90 do 97 procent NaCl. Sypie się ją na drogi i chodniki, żeby walczyć z zimową śliskością. To samo hasło podaje, że sól przyspiesza korozję podwozi i karoserii aut, a obuwie odbarwia i niszczy. Białe zacieki na butach po styczniowym spacerze mają więc swoje wytłumaczenie.
Nawet stal nierdzewna nie lubi chlorków
Stal nierdzewna, czyli INOX, zawdzięcza odporność chromowi. Hasło o stali nierdzewnej wyjaśnia, że amerykańska norma AISI określa minimalną zawartość chromu na 11 procent. Na powierzchni takiej stali powstaje bardzo cienka warstwa tlenków chromu, która ogranicza kontakt metalu ze środowiskiem korozyjnym.
Jest jednak pewne „ale”. To samo hasło wskazuje, że molibden zwiększa odporność na korozję wżerową w środowiskach zawierających chlorki. Karty naszych broszek podają jedynie „stal”, bez określenia jej gatunku. Dlatego po kontakcie z wilgocią delikatnie osusz broszkę miękką, suchą ściereczką i trzymaj ją z dala od soli drogowej. W praktyce: zdejmij ją, zanim zaczniesz czyścić płaszcz z białych zacieków.



Kryształki, emalia i żywica: z czego jest broszka

Biżuteria nie musi być kosztowna, żeby była biżuterią. Polska Wikipedia w haśle o biżuterii wspomina ozdoby z różnorodnych, niekoniecznie kosztownych materiałów dekoracyjnych i nazywa je biżuterią sztuczną. Taka ozdoba często łączy kilka materiałów. W naszych trzech broszkach to stal z emalią, żywicą albo kryształkami. Ponieważ jedna broszka może łączyć kilka elementów, stosuj zalecenia zapisane na karcie konkretnego produktu. Dla trzech porównanych modeli wspólną metodą jest miękka, sucha ściereczka.
Stras: szkło albo akryl
Błyszczące oczka na wielu broszkach to stras. Według hasła o strasie wykonuje się go z oszlifowanego szkła albo szkła akrylowego, a dolne ścianki mogą być pokryte substancją poprawiającą blask. U naszego motyla wystarczy to, co zaleca jego karta produktu: kryształki delikatnie przecieraj czystą, miękką i suchą ściereczką.
Emalia, żywica i kryształki: co mówią karty produktów
Na karcie naszego motyla zalecenie jest zapisane wprost: po użyciu delikatnie przetrzyj stal i kryształki czystą, miękką i suchą ściereczką, bez wody, perfum i kremów. Motyla przechowuj płasko, z dala od ciężkich ozdób, które mogłyby naciskać na czułki lub końcówki skrzydeł.
Nasz żółw ma emalię w trzech odcieniach: jasnoszarym, kremowobiałym i antracytowym. Portret kobiety w szarej czapeczce jest z żywicy, a czapeczka mieni się brokatem. Dla obu obowiązuje ta sama zasada: miękka, sucha ściereczka, z dala od wody, perfum, kosmetyków i środków czystości. Brokat traktujesz tak samo: bez szczoteczki i bez kąpieli, tylko ściereczka.
Domowe sposoby: co jest pewne, a co nie
Kto wpisze w wyszukiwarkę „czyszczenie biżuterii”, trafi wciąż na te same domowe sposoby: kąpiel w occie, woda z sodą, pasta do zębów. Krążą wszędzie, często przedstawiane jako cudowne sposoby. Warto oddzielić dwie rzeczy:
- co jest pewne: karty naszych produktów odradzają wodę i środki czystości przy stali, emalii, żywicy i kryształkach;
- co nie jest pewne: że kąpiel przywróci każdej ozdobie dawny wygląd. Żadne z naszych źródeł nie potwierdza tego dla biżuterii z kolorowymi zdobieniami.
Przy broszce, która łączy metal, kolor i kryształki, najostrożniejsza zasada jest zarazem najprostsza: na sucho.
Broszka magnetyczna: dwie części, jeden komplet

Broszka z zapięciem magnetycznym nie ma szpilki. Magnes w ozdobie przyciąga osobną płytkę, którą umieszczasz po drugiej stronie tkaniny. To proste zapięcie wymaga kilku nawyków:
- przechowuj ozdobę i płytkę razem, w jednym pudełku, żeby płytka się nie zgubiła;
- rozdzielaj części spokojnie, przesuwając płytkę na bok, jak radzi karta produktu, bez ciągnięcia za zdobienia.
Bez szpilki tkanina zostaje nienaruszona, co przy delikatnych materiałach bywa praktyczną zaletą. Wszystkie modele z takim zapięciem znajdziesz wśród naszych broszek magnetycznych. Jeśli zależy ci na jedwabnej apaszce bez dziurek, zajrzyj do poradnika, jak przypiąć apaszkę broszką.
Przechowywanie biżuterii i broszka na prezent
Płasko i na sucho do następnego wyjścia
Między jednym a drugim noszeniem broszka leży w szufladzie. Dobre przechowywanie biżuterii jest więc tak samo ważne jak czyszczenie:
- płasko, jak radzą opisy produktów, żeby nic nie naciskało na końcówki i wypukłości;
- w suchym miejscu, z dala od flakonów perfum i słoiczków z kremem;
- każda ozdoba na swoim miejscu, nic ciężkiego na wierzchu, a modele magnetyczne zawsze z płytką.
Szkatułka z przegródkami, wyściełane pudełko albo oryginalne opakowanie: wszystko się sprawdzi, jeśli broszka leży płasko, sucho i bez obciążenia. Zimą dochodzi jeszcze jedno: nie zostawiaj broszki na płaszczu, który schnie w przedpokoju obok mokrych butów.
Karteczka do prezentu
Jeśli dajesz broszkę w prezencie, dopisz na karteczce trzy wskazówki: „sucha ściereczka, bez wody, płasko w pudełku”. Osoba obdarowana dostanie instrukcję pielęgnacji razem z ozdobą.
W wyborze motywu pomoże nasz poradnik, jak wybrać broszkę na prezent. Potem obejrzyj nasze broszki dla kobiet. Trzy opisane tu modele są magnetyczne: żółw ze stali o złocistym wykończeniu z szaro-białą emalią, czarno-złocisty motyl z kryształkami i portret kobiety z żywicy w szarej brokatowej czapeczce i czarnych okularach. Albo po prostu obejrzyj wszystkie nasze broszki.
W skrócie: każda część i jej pielęgnacja
Najbezpieczniejsza rutyna dla trzech porównanych broszek: wszystko na sucho, delikatnie i bez nacisku w szufladzie. W tabeli widzisz, co karty produktów zalecają dla każdej części.
| Część | Co mówią karty naszych produktów | Podstawa zalecenia |
|---|---|---|
| Metal (stal) | Miękka, sucha ściereczka, bez środków czystości | Karta produktu podaje stal, bez określenia jej gatunku |
| Kryształki (stras) | Delikatnie przetrzeć suchą ściereczką, nic ciężkiego na wierzchu | Karta motyla zaleca delikatne przecieranie kryształków na sucho |
| Emalia | Na sucho, bez wody i perfum | Zalecenie z karty żółwia |
| Żywica, brokat | Na sucho, bez kosmetyków i kąpieli | Zalecenie z karty portretu |
| Magnes i płytka | Razem w jednym pudełku | Płytka się nie zgubi |
| Zima | Zdjąć broszkę przed czyszczeniem płaszcza z soli | Sól drogowa to niemal czysty chlorek sodu |
| Przechowywanie | Płasko, sucho, każda ozdoba osobno | Nic nie naciska na końcówki i wypukłości |
Biżuteria sztuczna nie potrzebuje specjalnych preparatów ani skomplikowanych rytuałów. Ściereczka, odrobina uwagi i pudełko, w którym broszka czeka sucha na następne wyjście, bez względu na to, ile soli leży na chodniku.
Najczęściej zadawane pytania
Kto nadał nazwę stali nierdzewnej?▾
Według polskiej Wikipedii w haśle o stali nierdzewnej jako pierwszy użył tej nazwy angielski inżynier Harry Brearley. Pracował w laboratoriach Brown Firth w Sheffield. W 1913 roku nazwał tak swój stop żelaza, węgla i chromu.
Co oznacza stal z 18 procentami chromu i 8 procentami niklu?▾
Hasło o stali nierdzewnej podaje, że w 1924 r. w Wielkiej Brytanii opatentowano stal według normy AISI 304, zawierającą 18% chromu i 8% niklu.
Skąd się wzięła nazwa INOX?▾
To samo hasło wyjaśnia, że INOX pochodzi z francuskiego inoxydable, czyli „nieutleniający się”.
Skąd pochodzi nazwa stras?▾
Według hasła o strasie nazwa pochodzi od wynalazcy, XVIII-wiecznego alzackiego jubilera Georga Friedricha Strassa, który napylał metal na spodnią stronę oszlifowanego szkła ołowiowego.
Jak sprawdzić, czy broszka jest magnetyczna, czy ma szpilkę?▾
Informacja jest na karcie produktu: przy każdym modelu podany jest rodzaj mocowania, magnes albo klasyczna szpilka.
